Operacja haluksów – Pytania i Odpowiedzi (FAQ / Q&A)

O operacji haluksów, jak popularnie się nazywa paluchy koślawe, powinny myśleć przede wszystkim osoby, które codziennie odczuwają dolegliwości bólowe lub te, które mają znaczne trudności z doborem obuwia. Dlegliwości związane z deformacją mniejszych palców, bolesne odgniotki, podwijanie się czy nachodzenie palców czasem również wiąże się lub jest wręcz spowodowane koślawością palucha. W takiej sytuacji nawet gdy sam paluch nie jest bolesny, wskazana jest jego korekcja.

Czasem termin „haluks” wiążemy także z paluchem sztywnym. Więcej informacji o sposobach leczenia palucha sztywnego znajdziesz TUTAJ.

Czy istnieją skuteczne ortezy (nakładki) na haluksy?

Skuteczność zależy od efektu jaki chcemy uzyskać i od dyskomfortu jaki jesteśmy w stanie zaakceptować. Przy łagodnych haluksach, dzięki niektórym ortezom można zahamować postęp lub nawet tymczasowo skorygować koślawość. Niektóre umiarkowane bolesne haluksy możemy korygować różnego typu wkładkami i aparatami, nie będą mieć one jednak trwałego efektu. Tak długo jak będziemy je stosować, tak długo będą pomagać. Jeżeli z nich zrezygnujemy dolegliwości wrócą, a koślawość palucha będzie narastać czasem nawet szybciej niż wcześniej (wynika to z osłabienia mięśni stabilizujących palucha). Najlepszą skuteczność mają specjalne wkładki lub nakładki wykonywane na indywidualne zamówienie.

Jak uniknąć operacji haluksów – inne sposoby?

Oprócz stosowania aparatów odwodzących na haluksy zaleca się ćwiczenia wzmacniające stopę – są to ćwiczenia znane z „gimnastyk korekcyjnych” dla dzieci. Można do nich zaliczyć chodzenie na palcach, chodzenie na piętach, ćwiczenia na dyskach terapeutycznych, zwijanie ręcznika palcami stóp, przekładanie woreczków itp. Powinny je wykonywać zwłaszcza osoby z łagodnymi haluksami lub z predyspozycjami rodzinnymi – tak aby jak najdłużej zachować sprawność. W razie braku efektu pomimo regularnego stosowania ćwiczeń, konieczna może być operacja.

Stopy z haluksami mi się nie podobają, czy mogę wykonać operację ze względów kosmetycznych?

Operacje technicznie można wykonać również ze względów kosmetycznych. Pamiętać należy jednak o tym, że poprawa wyglądu stopy będzie się wiązać z długotrwałym dyskomfortem, bólem, obrzękiem oraz podobnymi ryzykami operacyjnymi jak w przypadku operacji wykonywanych z powodów takich jak przewlekły ból i trudności w doborze obuwia. Dlatego, gdy motywuje nas jedynie poprawa wyglądu stopy, decyzja o operacji powinna być bardzo dobrze przemyślana.

Z jakimi ryzykami wiąże się operacja haluksów?

Zabieg operacyjny korekcji palucha koślawego, jak każdy inny zabieg chirurgiczny, niesie za sobą niewielkie ryzyko powikłań, takich jak zaburzenie gojenia rany, miejscowe pogorszenie czucia czy przedłużony zrost korygowanych kości. Nierzadko występuje przedłużający się obrzęk, czy przejściowe zaburzenie gojenia rany pooperacyjnej. Taka jest specyfika operacji na stopach, często trzeba po prostu odczekać, aż organizm poradzi sobie z urazem, jakim jest przecież operacja. Dobra wiadomość jest taka, że te problemy zazwyczaj w końcu znikają i stopa adaptuje się ostatecznie do nowej sytuacji. Zdecydowanie rzadko, zakładając prawidłowe wykonanie zabiegu, zdarzają się poważne powikłania takie jak brak zrostu kości lub nawrót koślawości palucha.

Czy to prawda, że haluksy nawracają?

Sposobów operacji haluksów opisano około 200. Wiele z nich było znacznie niedoskonałych. Przez lata operacje paluchów koślawych były obarczone znacznym ryzykiem niepowodzeń (np. brakiem zrostu lub nawrotem palucha koślawego). Wyodrębniła się jednak grupa chirurgów ortopedycznych, którzy skupili się nad zagadnieniami takimi jak anatomia, biomechanika i specyficzne techniki operacyjne w obrębie stopy i stawu skokowego. Powstały także stowarzyszenia takie jak EFAS (Europejskie Towarzystwo Stopy i Stawu Skokowego). Dzięki temu wiedza na temat skuteczności metod operacji palucha koślawego znacznie wzrosła. Ryzyko nawrotu koślawości zawsze występuje, jednak dzięki stosowaniu nowoczesnych technik, także małoinwazyjnych, jak i ciągłej edukacji, możemy je znacznie zredukować.

Jak samodzielnie mogę zmniejszyć ryzyko zabiegu?

Jeżeli palisz, rzuć palenie całkowicie. Uszkodzenie i obkurczenie naczyń krwionośnych jakie występuje u palaczy, nawet przy 1-2 papierosach dziennie, ma szczególne znaczenie w operacjach stopy. Palenie ma negatywny wpływ także na zrost kostny jak i gojenie rany. Wskazane jest również skuteczne leczenie schorzeń takich jak cukrzyca, miażdżyca, przewlekłe obrzęki oraz zakrzepica. Regularnie ćwiczący i ogólnie sprawni pacjenci znacznie szybciej tą sprawność odzyskują po operacji.

Jak długo trwa powrót do sprawności po operacji haluksa?

Gojenie po zabiegu palucha koślawego przebiega bardzo indywidualnie. Standardowo przez 6 tygodni stosuje się but ortopedyczny (tzw. „piętowy” lub „haluksowy”) oraz częściowe odciążanie stopy. Zazwyczaj ustąpienie obrzęków i końcowy efekt jest widoczny po około 3 miesiącach od zabiegu. Czasem umiarkowany obrzęk może się utrzymywać w obrębie stopy nawet przez kilkanaście miesięcy, z czego należy sobie zdawać sprawę zanim podejmiemy się zabiegu. U osób generalnie sprawnych, z dobrym krążeniem, szczupłych, bez tendencji do obrzęków, bez osteoporozy, dobry efekt może wystąpić już po 8-10 tygodniach. Zatem, jest to sprawa bardzo indywidualna, zależna od biologii pacjenta jak i rozległości zabiegu.

Jaka metoda operacji na haluksa jest najlepsza?

Jak wspomniano wyżej, metod operacji haluksów wynaleziono bardzo wiele, z czego powszechnie używanych jest przynajmniej kilkadziesiąt. Zadaniem ortopedy czy chirurga stopy jest dobrać odpowiednią metodę do Twojego przypadku, ponieważ żadna z nich nie jest uniwersalna dla każdego pacjenta. Jednak, aby uprościć, te najmniej zaawansowane paluchy koślawe operowane są zazwyczaj metodą Chevron, te nieco bardziej zaawansowane metodą Scarf, te bardziej zaawansowane sposobem Lapidusa. Często dodawane są procedury np. Akin lub uwolnienie boczne. Dodatkowo opracowane zostały małoinwazyjne (przezskórne) metody (MICA, PECA, Percutaneous Scarf), z których osobiście korzystam najczęściej. Obecnie zyskują też popularność metody bezimplantowe, które też z powodzeniem stosuję. Dobór metody musi zostać poprzedzony osobistym badaniem oraz zdjęciem RTG przynajmniej w dwóch projekcjach w obciążeniu stopy. Ceny zabiegów gdzie wyszczególniono operacje haluksa znajdziesz w CENNIKU.

Przed umówienia się na konsultację z ew. kwalifikacją do operacji palucha należy wykonać RTG obu stóp, w obciążeniu, w dwóch projekcjach. Więcej na temat konsultacji pod LINKIEM.

Views: 3082